مرتضى مطهري
398
يادداشتهاى استاد مطهرى ( فارسي )
5 . از نظر جامعهء مسلمين بايد بگوييم كه نهج البلاغه در قرن چهاردهم كشف شد ، همچنان كه امام حسين و وقعهء عاشورا و ابوذر غفارى در اين قرن كشف شدند ، همچنان كه قرآن نيز كم و بيش در اين قرن دارد كشف مىشود . اكنون ببينيم چه درسهايى مىتوانيم از اين كتاب بياموزيم : الف . تقوا ، پاكى ، طهارت نفس ، خدا ترسى ، خدا يادآورى ( مذهبى صرف ) ب . تزكيه و تهذيب نفس ، كرامت و عزت نفس ( اخلاق فردى ) ج . عدالت اجتماعى ، و داخل در اين درس است سياست و حكومت خود مولى و آزاديخواهى و حقوق طلبى و دفاع از حقوق . د . اتحاد و اتفاق ، وحدت اجتماعى . داخل در اين مقوله است وحدت اسلامى . ه . فلسفهء تاريخ در نهج البلاغه ، خطبهء قاصعه درسهايى از نهج البلاغه - عدالت اجتماعى چالوس - جلسهء 2 يكى از حساس ترين معانى و مفاهيم در زندگى على و شايع ترين كلمات در سخنان على ، عدالت است . در اينجا چند مطلب بايد مورد توجه قرار گيرد : الف . ارزش عدالت در اجتماع . على آنجا كه در مقايسهء عدل و جود مىگويد : * ( العدل سائس عام و الجود عارض خاص ، العدل يضع الامور مواضعها و الجود يخرجها من جهتها ) * ، ركن بودن عدالت را در نظام اجتماعى بيان مىكند . جملهء مولى : * ( و من ضاق عليه العدل فالجود عليه اضيق ) * تعبير لطيف ديگرى است دربارهء اينكه يگانه حقيقتى كه مىتواند افراد را در يك نظام جمع كند و وحدت به وجود آورد عدالت است . به عبارت ديگر از جنبهء سياست اجتماع ، عدالت بهترين سياست است . جمله اى كه مولى از رسول اكرم نقل مىكند كه :